Basisscholen vallen onder de categorie risicogebouwen. Ze worden dagelijks gebruikt door kinderen tot twaalf jaar, een groep die bij brand als minder zelfredzaam wordt beschouwd. Hoewel kinderen mobiel zijn, kan evacuatie meer tijd en begeleiding vergen. Brandveiligheid hoort daarom bij scholen altijd hoog op de agenda te staan – zowel bij nieuwbouw als renovatie.
Wet- en regelgeving: van Bouwbesluit naar Bbl
In Nederland is brandveiligheid van gebouwen wettelijk vastgelegd. Tot begin 2024 golden de regels uit het Bouwbesluit 2012. Inmiddels is dit vervangen door het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), onderdeel van de Omgevingswet.
Het Bbl bevat heldere eisen op het gebied van onder meer:
- Brandcompartimentering: ruimtes worden zo ingedeeld dat brand zich niet snel kan verspreiden;
- Vluchtwegen: deze moeten snel, veilig en duidelijk bereikbaar zijn;
- Materialen: toegepaste bouwmaterialen – zoals gevelbekleding – mogen een brand niet versnellen of verergeren.
Verantwoordelijkheid van schoolbesturen
Scholen zijn wettelijk verplicht te zorgen voor een veilige leeromgeving. Dat betekent: het gebouw goed onderhouden, risico’s inventariseren én voldoen aan de actuele bouw- en brandveiligheidseisen. Brandveiligheid is dus niet alleen een taak voor ontwerpers en aannemers, maar ook voor de school zelf.
Brandveiligheidseisen in het Bbl
Het Bbl stelt strenge eisen aan de bouwkundige brandveiligheid van gebouwen. Enkele kernpunten:
- Brandwerende constructie: het gebouw moet bij brand lang genoeg stabiel blijven om evacuatie mogelijk te maken en instorting te voorkomen;
- Beperken van branduitbreiding: door inzet van brandwerende materialen en indeling in brandcompartimenten;
- Voldoende en goed aangelegde vluchtroutes: het Bbl schrijft exact voor hoe breed, lang en toegankelijk deze moeten zijn;
- Aanwezigheid van blusmiddelen en brandmeldsystemen;
- Brandwerende gevels of brandmuren: om overslag naar andere delen of gebouwen te voorkomen.
De rol van gevels bij brandveiligheid
Brandveiligheid wordt vaak geassocieerd met brandmelders of nooduitgangen. Maar ook de gevel speelt een cruciale rol. Gevelbekleding draagt bij aan:
- Het voorkomen van brandoverslag tussen verdiepingen en compartimenten;
- Het beperken van rookontwikkeling en het loskomen van brandende delen;
- Het vertragen van branduitbreiding langs de buitenzijde van het gebouw.
Voor scholen is dit extra belangrijk: vluchtroutes lopen vaak langs of door de gevels en het gebouw wordt intensief gebruikt door een kwetsbare groep.
Brandveilig bouwen is meer dan voldoen aan regels
Brandveiligheid op scholen begint bij een goed ontwerp en stopt nooit. Het vraagt om verantwoord materiaalgebruik, regelmatig onderhoud en blijvende aandacht. Het Bbl biedt een stevige basis, maar vormt slechts het minimum. Echte veiligheid ontstaat pas wanneer scholen en ontwerpers samen verder kijken dan de wet – en kiezen voor oplossingen en materialen die brandrisico’s beperken.
Wil je graag meer weten over het bouwen of renoveren van schoolgebouwen? Download dan ons school book.
